Temel
bir HTML dokumani asagidaki gibi yazilabilir:
Html'nin
sagladigi bazi onemli ozellikler sunlardir :
Sayfa
içeriği Nasıl Saptanır? Nelere Dikkat Edilmeli?
Web
Sayfasi Hazirlamak için özel Bir Editore ihtiyacim Var mı?
Diger
Dokuman Bolgelerine Baglanti
Sayfa
Arka Plan Resimleri Renkleri Ve Metin İcinde Renk Kullanimi
Ekranda Resim Görüntülemek için,
"Colspan" ve Başlıkların
birlikte kullanılması
"Rowspan" ve yan başlıkların
birlikte kullanılması
Cellpadding ve Cellspacing
belirteçlerinin kullanılması
Tablo içinde birden fazla satır
kullanımı
Hücrenin sağına, soluna ve ortasına
metin yazmak
Form hazırlanırken aşağıdaki
adımlar izlenir :
Kullanıcının yazdığını okuyabilmek
Hazırladığım Sayfa Her Web
istemcisinde Aynı Görünecek mi? Bu Konuda Nelere Dikkat Etmeliyim?
Bağlandığım Bir Web Sayfasinin Html
Kodunu Nasıl Alabilirim?
Bir Web Sayfasi Yaptim. Diger
insanlarin Bundan Nasil Haberi Olacak?
Diğer Formatlarda (Word DOC gibi)
Hazırlanmış Dosyaları Hemen HTML'ye Dönüştürebilir miyim?
Sayfa Hazırlamada Gözönüne Alınması
Yararlı Olabilecek Bazı Diğer ipuçları
HTML dokumanlarinin tamami ASCii karakterlerden
olusan ve herhangi bir editorde yazilabilen metinlerden olusmustur. UNiX
uzerinde pico, vi veya sevdiginiz herhangi bir metin editoru kullanarak HTML
dokumanlarinizi hazirlayabilirsiniz.
Bunun disinda, kullanicinin HTML dilini bilmedigi
farzedilerek Windows ve DOS altinda calisan cesitli yazilimlar hazirlanmistir.
Ayrica, HTML kodunun dogrulugunu kontrol eden yardimci programlara da internet
uzerinden erisilebilir.
HTML, sayfalara yazacaginiz bilgilerin formatlarini
(yazi rekleri, buyuklukleri, paragraf bicimleri vb gibi), sayfalar arasindaki
gecis baglantilarini verebileceginiz bazi komutlar icerir.
Bunu kucuk bir ornekle aciklayalim :
<HTML>
<BODY>
<CENTER><B><FONT
COLOR="#FF0000">
<FONT SiZE=+3>
Sayfama Hos Geldiniz
</FONT>
</FONT></B></CENTER>
<BODY>
</HTML>
Web istemcileri ile gördüğümüz sayfalar aslında,
bir takım web sunucularında tutulan, HTML kodlarından (ayrıca diğer bazı
yardımcı elemanlardan) ve vermek istediğimiz bilgilerden oluşan düz yazı
(ASCii) text dosyalarıdır. Soldaki kısımda görülen < > işaretleri
arasındaki komutlar HTML belirteçleri, ya da HTML komutları olarak bilinir.
HTML sayfaları <BODY> .... </BODY> arasına yazılan
bilgiler/komutlarla (HTML kodu/kaynak programı) oluşturulur.
Yukarıdaki örnekte, <CENTER>, <FONT>,
<B> örnek HTML belirteçleri/komutlarıdır. HTML kodu içinde bırakılan
boşlukların hiçbir önemi yoktur. Asil olan, HTML belirteçleri ile verilen
biçimlendirme ortamlarıdır. Asagida, genel bir web sayfası formu görülmektedir
:
<HTML>
<HEAD>
Bu alana, normal olarak web sayfasinda goruntulenmeyen
bilgiler yazilir. Bunlar; sayfa basligi, anahtar kelime tanimlamalari ve sayfa
iceriginde kullanilan karakter bilgisi (dil, code page vb) vb. dir.
</HEAD>
Dokuman genelinde oncelikle yuklenmesi istenen
JavaScript, VBScript kodlari da bu alana yazilabilir.
<BODY>
Bu alana, dogrudan web sayfasinda gorulen her turlu
duzyazi, formatlama bilgileri, diger komutlar vb. yazilir.
</BODY>
</HTML>
Netscape Navigator, Microsoft internet Explorer,
Mosaic, Lynx ve Opera gibi web istemcileri ise bu HTML kodlarini yorumlayarak
sonucta web sayfalarinin gorunen bicimlerini olustururlar. Dokuman formatlama
ozellikleri dusunuldugunde, HTML'yi bir kelime islemci gibi dusunmek de olasi.
Ancak bir farkla : HTML her bilgisayar ortaminda, her turlu web tarayicisi ile
hep benzer sayfa bicimleri olusturur ve sunar. HTML'nin dokuman formatlama
(bicimleme) disinda sundugu en onemli ozelliklerden biri de dokumanlar icinde
ve dokumanlar arasi kurulabilecek baglantilardir yani linklerdir. Bu haliyle,
dokumanlar arasi gezinmek ve bilgiler arasinda dolasmak mumkun olur.
Web istemciniz ile baglandiginiz sayfanin kaynak
kodunu (yani HTML halini) istemcinizin "View" menusu altindaki Page
Source (Microsoft iE icin sadece "Source") ile gorebilirsiniz. Yani,
Web istemcilerinizde gordugunuz sevimli sayfalar aslinda tamamen ASCii
karakterlerden olusan "metin dosyalaridir".Belgenin
Başı
< title> Burasi konunun yazilacagi yer
</title>
< h1> Bu, 1 numarali baslik </h1>
HTML dunyasina hosgeldiniz. <br>
Birinci paragrafimiz. <p>
Bu da ikinci.. <p>
HTML yazarken, metnin Web tarayicinin anlayacagi
sekilde gosterilebilmesi icin belirtecler kullanir. Yukaridaki ornekte:
* < title> ve < /title> belirtecleri,
dokumanin konusunu gosterir.
* < h1> ve < /h1> belirtecleri,
dokumanin basligini tanimlar.
* < p> belirteci, paragraf tanimlar.
Tum HTML belirtecleri, kucuktur isareti (<
), belirtec ismi ve buyuktur isaretinden (>) olusur. Genellikle her
belirtecin < h1> ve < /h1> orneklerindeki gibi bir cifti olur ve
sondaki belirtecin ismi onune ayrac gelir. Yukaridaki ornekte < h1> , Web
programina 1 numarali baslik formatinda yazmasini, </h1> ise bu formati
kapatmasini soyler. < p> belirteci istisna bir durumdur ve < /p>
olarak kapatilmaz.
Not1: HTML
belirtecleri kucuk-buyuk harf ayrimi yapmaz. < title > , <tiTLE>
veya < tiTlE> belirtecleri ayni gorevi yaparlar.
Not2: Her
belirtecin bir WWW "browser"inda tanimli olma zorunlulugu yoktur.
Eger browser desteklemedigi bir komut ile karsilasirsa kullaniciyi uyarmadan
belirteci gozardi eder.Belgenin Başı
Web sayfalarindaki yazilara degisik formatlar
verilebilir (koyu renk yazi, italik yazi, yazi ortalama, renk verme, degisik
boyutlarda yazma gibi), Tablo, Liste, Adres Alani, sabit genislikli yazi alani
vb gibi ozel bicimler olusturulabilir, Web sayfalarinda "frame" adi
verilen, ve birbirleri ile iliskilendirilebilen alt-kisimlar olusturulabilir.
Degisik tipteki menu yapilari ile kullanicinin
etkilesimli bir sekilde secebilecegi veri giris sistemleri kullanilabilir, ses,
grafik, animasyon gibi uygulamalarin web sayfalarindan calistirilabilmesi icin
gerekli ortamlar saglanabilir,
Java, JavaScript, VB Script gibi programlama
dilleri ile web iceriklerinin etkilesimli kullanimi icin gerekli ortamlari
saglar, Sunucu tarafinda calisan CGi programlari ile web iceriklerinin
etkilesimli kullanimini saglar (sifre uygulamalari, sayac uygulamalari vb
gibi). HTML standartlari surekli guncellenmektedir.
Web sayfasinda hangi bilgilerin yer alacagini
saptamak ilk yapilmasi gerekenlerden. Sayfanizi hazirlamadaki amaciniz ne?
Kendinizi tanitmak mi? Bir urunu mu tanitmak? Daha sonra, sayfanizi
hazirlamadan once 1-2 hafta sureyle web'de gezinin yani internet diliyle sorf
yapin. Sizinkine benzer icerikli sayfalarla mutlaka karsilasirsiniz. Buradan,
iyi ya da kotu tasarimin ne oldugu konusunda kafanizda fikirler olusacaktir.
ote yandan, normal bir internet kullanicisinin profesyonel bir grafik ya da web
sayfasi tasarimsici olmasini da bekleyemeyiz.. Bu yuzden, ilk sayfaniz cok sade
gorunumlu olabilir. Herzaman, web sayfasinin icerdigi bilgilerin onemli
oldugunu ve sayfa duzeninin de bu bilgilere kolayca erisimi saglayacak sekilde
olmasinin getirecegi kolayliklar ve avantajlari akilda bulundurun. Eger web
sayfalarinizda birden cok konuyu isleyecekseniz, buna gore ilgili dosyalarin
sabit diskte bulunmasi gereken dizin yapilarini saptamak ta yapilmasi gereken
ilk islerden biri olmali. Her farkli sayfanin farkli bir dizinde saklanmasi
sayfa organizasyonunu kolaylastirir.
Belirli bir konuda hazirlanmis iyi web
sayfalari, oncelikle, buraya baglanan insanlarin mumkun oldugunca zahmetsiz ve
kisa yoldan isteklerine ulasmalarini saglamalidir. Ayrica, konunun disina
tasmadan, verilmek istenen anlatilmalidir. Hic kimse, ekranlar dolusu uzunlukta
yazilardan olusan bir siteyi okumak istemez. Bu genellikle cok sikici olur.
Web sayfasinda ne kadar grafik/resim/ses vb
olacagi, bu dosyalarin buyukluklerinin belirlenmesi de cok onemli. Hic kimse,
baglandigi bir web sayfasinda 100lerce kilobyte tutan bir resim ya da animasyon
dosyasinin yuklenmesini beklemek istemez. Web sayfalarinda resim ve animasyon
kullanimi sayfanin cekiciligini arttirsa da, unutmayin ki bu sayfalara ulasacak
kisilerin internet baglanti hizlari cok dusuk modem baglantisi (14.4kbps gibi)
duzeyinde de olabilir. Belgenin Başı
Web sayfasi hazirlamak basta tahmin edildigi gibi
ya da sanildigi kadar zor degildir. Bu isi kolaylastiran bircok arac vardir.
Aslinda, HTML dokumanlarinin tamami ASCii
karakterlerden olusan ve herhangi bir editorde yazilabilen metinlerden
olusmustur. UNiX uzerinde pico, vi; DOS altinda MSDOS Edit ya da bir windows
notepad veya sevdiginiz herhangi bir metin editoru kullanarak HTML
dokumanlarinizi hazirlayabilirsiniz. Yani, hic bir ozel editore ihtiyaciniz
yok. Ancak, HTML format belirteclerini hatirlamak ve yazmak zor gelebilir.
Yuzlerce HTML belirtecini hatirlamak profesyonel bir tasarimci icin bile
gercekten cok zor.
Bu sorunu gideren bazi yardimci bilgisayar
programlari var. Bunlara, "HTML Editorleri" denir. HTML editorleri 2 grupta
toplanir :
ilk gruba giren editorler, HTML komutlarini menuler
ya da bazi butonlar yardimiyla dokuman icine yazmanizi, ilgili ortamlari
kolayca olusturmanizi saglar. Bu editorlerden bazilari, yazdiginiz HTML kodunun
sonuclarini bir "preview" pencereden gormenizi saglarlar. Hemen
hepsi, tum HTML belirtec ve komutlarinin anlatildigi yardim dosyalari sunarlar.
Bazilarinda (genellikle ingilizce) heceleme (spell-check) ozelligi vardir.
Hazirladiginiz sayfalarin icinde kullandiginiz resim linklerini, diger sayfa
linklerini vb istatistik tablolar olarak size gosterebilirler ve bu sekilde
dizaynda yardimci olurlar.
ikinci tip editorlerin hemen hepsi, kolay web
sayfasi hazirlama sihirbazlari (wizard) sunarlar. Boylece, bazi bosluklari
doldurarak basit bir web sayfasini kolayca olusturabilirsiniz. Ayrica, hemen
hemen tum editorler, hazirladiginiz sayfalari bir web sunucusuna (FTP ya da
HTTP protokolu ile) gonderebilmek icin gerekli araclari (web publishing) da
icerirler. Bu editorler, cogunlukla, dokumaniniz icinde kullandiginiz HTML
komutlarini farkli renklerde gostererek sayfanizin olusturulma surecini
kolaylastirirlar.
cogu editor, bazi temel JavaScript
programlari/ozellikleri ekleme ya da hareketli GiF resimlerini (animated GiF)
kolayca hazirlamanizi saglayabilirler.
Gorsel editorlerin sunduklari imkanlar, cogu web
sayfasi hazirlama isi icin yeterli gorunmektedir. ozellikle; tablo hazirlama,
frame'ler ile calisma, form hazirlama gibi yuksek oranda HTML kodlamasi
gerektiren uygulamalar cok kolay yapilabilmektedir. Sayfa icinde baglanti
(link) olusturma, temel formatlama ozelliklerini verme bu tip editorlerle
kolaydir. ozellikle, hem gorsel editor ozelligi sunan, hem de duz HTML kodunu
degistirebilmenize olanak taniyan editorler hergecen gun yayginlasmaktadir.
Boylece, gorsel editorlerle yapamadiginiz bazi isleri dokmanin HTML hali
uzerinde degisiklikler yaparak halledebilirsiniz.
Belgenin Başı
Her HTML sayfasinin ile ayrilan bir konusu olmak
zorundadir. Konular genellikle sayfadan bagimsiz olarak ekranin en ustune
basilir.
<title> Sayfamin konusu </title>
HTML, 1'den 6'ya kadar numaralanmis 6 cesit baslik
destekler. Basliklar normal karakterlerden daha buyuk ve kalin yazilirlar.
Temel olarak,
<Hy> Sayfamin basligi </Hy>
olarak tanimlanmis bir belirtecte y, 1 ile 6 arasi
bir deger alabilir. Y sayisi arttikca fontun buyuklugu azalir.
Pek cok uygulamada, sayfanin konusu ile basligini
ayni tutabilirsiniz.
Belgenin
Başı
Diger kelime islemcilerdekinin aksine, HTML
dokumanlarinda programci ozel bir belirtec kullanmadikca bir cumle herhangi bir
yerinden ayrilip kalan kismi altta gorunebilir, birden fazla bos satir tek
satir olarak algilanir.
Asagidaki ornekte, kaynak kodunda iki satir
olmasina karsin, WWW tarayici bunu algilamaz ve ekranda tek satir olarak
goruntuler. Bir tarayici satir sonlarini ve bos satirlari gozardi edeceginden,
paragraflari mutlaka < p> belirteci ile ayirmalisiniz.
HTML'ye hosgeldiniz <br>
Bu ilk paragraf <p>
Buna gore asagidaki ornek, okudugunuz dosyanin
basindaki ornekle ayni ciktiyi verir.
<title> Burasi konunun yazilacagi yer
</title> <h1> Bu, 1 numarali baslik </h1> HTML dunyasina
hosgeldiniz. Birinci paragrafimiz. <p>
Bu da ikinci.. <p>
HTML dosyalarinin okunurlugunu artirmak icin
basliklar ile karsilik gelen belirtecleri ayni satirda, paragraf duzenleyen
komutlar ise satir sonunda olmalidir.
Belgenin Başı
Paragraf, iki satir arasinda bir satir bosluk
birakirken, satir sonu belirteci kullanildigi kursor alta gecer ve takip eden
tum metin,bosluk birakmadan bir alttan yazilir.
Bu ilk satir. <br>
ikinci satir daha uzun. <br>
Ama bu bir paragraf sonu..<p>
Paragraflar ortalanirken <center> ve
</center> belirteclerinden yararlanilir. Ortalanmasi istenen tum metin,
bu iki belirtecin arasina yazilir.
<center>
Web Sayfasi hazirliyoruz
</center>
HTML'nin en buyuk ozelliklerinden birisi, tek sayfa
ile sinirli kalmamasidir. Boylece bir sayfadan digerine baglanti yapilabilir.
HTML'in bu gorevini yerine getirmesini saglayan belirtec <a> 'dir Dokumaninizdan
baska dokumana baglanti yapabilmek icin:
1. Belirteci girin.
(Kisaca ilk satira <a yazin)
2. Hangi dokumana gecis yapmak istiyorsaniz, ismini
yazin.
HREF="dosyaismi"
3. Bu dokumani ekranda hangi isimle gostermek
istediginizi belirtin.
4. Belirteci kapatin.
</a>
Belgenin Başı
<a href="internet.html">
internet'ten nasil yararlanabilirim ? </a>
Ekranda "internet'ten nasil
yararlanabilirim ?" yazisi belirecek ve kullanicidan burayi secmeyi
bekleyecektir. Kullanici fare ile bu yazi uzerine tikladiginda ise program
kontrolu yine bir HTML dosya olan internet.html dosyasina birakacaktir. Bu
durumda bulundugunuz dizinden farkli bir dizindeki dosyaya baglanti yapmak
isterseniz, o dosyanin ait oldugu dizini yazmak zorundasiniz.Buna gore "diller
/Fortran/giris.html" dosyasini kullanabilmek icin
<a href="diller/Fortran/giris.html"
>
Fortran diline giris </a>
seklinde bir belirtec yazmak gerekir.
HTML'in bir diger ozelligi ise, tek bir makinaya
bagimli kalmadan diger internet servisleriyle baglanti kurabilmesidir. Bunun
icin URL (Uniform Resource Locator) kullanilir. URL, http,gopher, news ve
telnet gibi servisler olabilir. Kullanim sekli,
URL-ismi://makina-ismi[:port]/dizinler/dosya-ismi
Burada URL,
file :
Kendi makinaniz uzerindeki bir dosyaya,
http : Bir
WWW sunucusu uzerindeki bir dosyaya,
gopher :
Gopher sunucusu uzerindeki bir dosyaya,
news : Bir
UseNet haber grubundaki bir dosyaya,
WAiS : WAiS
sunucusu uzerindeki bir dosyaya
erismek icin kullanilir.
Birkac ornek vermek gerekirse,
<a href=http://yardim.bilkent.edu.tr> Yeni
baslayanlar icin yardim sayfasi </a>
Port numarasi, genellikle yazilmaz. Size aksi durum
belirtilmedikce, kullanmaniza gerek yoktur. WWW standart portu 80'dir. Belgenin Başı
Bir metin uzerinde belirli bolgelere ulasmak icin
yine belirtecler kullanilabilir. Diyelim ki bir dokuman hazirladiniz ve bunu
kullanicinin erisebilecegi 2 parcaya ayirmak istiyorsunuz. Yapmaniz gereken, bu
uc parcanin isimlerini belirlemek ve dokumanda yerlerini ayirmaktir. ornekte,
<a href="bu_dokumanin#1.parca">
Buradan ilk bolume gidin </a>
<a href="bu_dokumanin#2.parca">
Buradan ikinci bolume </a>
<a name="1.parca"> iste ilk bolum
ilk bolum ile ilgili metinler burada... </br>
<a name="2.parca"> iste ikinci
bolum
ikinci bolum ile ilgili metinler burada..
</br>
<a> href= ile basladiginiz belirtecte once
dokuman ismini, sonra da dokumanin icindeki parca ismini girmelisiniz. <a
name= belirtecinde ise o belirtecten itibaren parcanin basladigini anliyoruz.
Kullanici ilk bolume gitmek icin fareyi
kullandiginda ekranda ,
ilk bolum ile ilgili bilgiler burada
ifadesini gorecektir.
Belgenin Başı
Yukaridaki ornek dogrultusunda farkli olarak tek
yapilmasi gereken, dokuman ismine, hangi dokumana baglanti yapmak istiyorsak o
ismi vermektir.
<a
href="diger_dokuman_ismi#parca_ismi"> baska dokumana
gecis</a>
Sayfanin genel ozelliklerini sayfanin
"HEAD" elemanini kapadiktan sonraki ilk satirda BODY komutu ile
belirlersiniz.
ornek:
<BODY BGCOLOR="#000000"
BACKGROUND="tile.gif"
TEXT="#FFFFFF" LiNK="#FF0000"
VLiNK="#AA0000"
ALiNK="#FFFFFF">
Burada BGCOLOR sayfanin arka plan rengi (#000000 =
siyah); BACKGROUND arka plan resmi (kucuk bir resim koyarak bir deneyin); TEXT
normal yazilarin rengi; LiNK, ALiNK ve VLiNK baglantilarla ilgilidir (bunu
simdilik bosverin, asagida baglantilari aciklarken buna da deginecegim).
simdi sirayla gitmek gerekirse renk referanslarina
bakmamiz gerekebilir. Sayfanizin renklerini yukaridaki komutla
belirleyeceksiniz, ancak istediginiz rengi secmek icin renklerin mantigini anlamaniz
gerekiyor.
Resimler Sadece yazilardan olusan bir web
sayfasinin nasil hazirlanacagini daha once basitce anlattim. simdi sayfamiza
resimlerle biraz renk katip diger sayfalara gecis yapalim.
Sayfaniza resim eklemek icin <iMG
SRC="images/dene.gif"> gibi bir satir yazmaniz gerektigini
yazmistim. Burada dikkat edilmesi gereken bir "/" isaretinin
dostakinin tersi yonde kullanilmasi, ki bunu Un*x kullananlar anlayacaktir, bir
de "dene.gif" adli bir GiF formatindaki dosyanin bilgisayardaki tam
yeridir. Bu arada hazir sirasi gelmisken belirteyim, web sayfalarindaki
resimleri kopyalamak zor bir is degildir ve engellenemez. Tarayici programiniz
(Netscape, internet Explorer vs.) ile bir sayfaya baglandiktan sonra herhangi
bir resmin uzerine farenizin sag tusu ile tikarsaniz bir menu ile
karsilasirsiniz. Buradan "Save image as..." ya da "Save picture
as" secenegini tiklarsaniz o resmi kopyalayabilirsiniz. Bu sekilde bircok
yaygin kullanilan resimleri sayfaniza ekleyebilirsiniz. Ama tabii insanlarin
emegine saygi gostermeye dikkat edin...
Donelim teknige. DENE.GiF adli bir resminiz olsun.
Bunu sayfanizda gostermek istiyorsunuz. Eklemek istediginiz dosyanin adi da
"resim.html" olsun. simdi oncelikle DENE.GiF dosyasini resim.html
dosyasinin bulundugu dizine (directory ya da folder) kopyalayin. Sonra da
resim.html dosyasina <iMG SRC="DENE.GiF"> yazin. iste web
sayfaniza resim eklediniz bile. Eger resim cikmadiysa lutfen buraya tiklayin.
Resimlerle ilgili secenekleri yazayim ki bu komutu
verimli olarak kullanabilin. Tum seceneklerin kullanildigi bir iMG komutu
ornegi su sekildedir:
<iMG SRC="images/dene.jpg" BORDER=2
WiDTH=20 HEiGHT=35 ALT="Bu deneme adli resim" ALiGN="LEFT"
LOWSRC="images/dene-dusuk-cozunurluk.gif">
Burada bastan itibaren aciklamaya baslayayim ancak
unutmayin ki yukardaki seceneklerin hepsini birden yazmak zorunda degilsiniz.
"SRC" seceneginde resim dosyasini yazacaginizi soylemistim.
"BORDER" secenegi ile resminize cerceve verebilirsiniz. Bu arada sunu
da belirteyim; eger resminiz ile baska bir sayfaya baglanti yaparsaniz (yani
<A HREF...> <iMG... > </A> seklinde) otomatik olarak 1 pixel
kalinliginda bir cerceve belirecektir. Bunu engellemek icin cerceve kalinligini
0 yapabilirsiniz (BORDER=0). "WiDTH" ve "HEiGHT" ile
resimlerinizin boyutlarini degistirebilirsiniz. Ancak resim kalitesi dusebilir
bu durumda...
"ALT" ile resminize alternatif bir yazi
koyabilirsiniz. Bu yazi herhangi bir nedenden dolayi resim gorunmediginde
gorunecektir. Butun resimlerinize bir alternatif yazi yazmayi aliskanlik haline
getirmelisiniz. "ALiGN" secenegi resmin yaziya gore konumunu
belirtir. Eger "LEFT" yazarsaniz resim sola yanasacak ve
"iMG" komutundan sonra yazilanlar resim bitene kadar resmin soluna
yazilacaktir. Ancak resim bitmeden yazinin resmin solundan kurtulmasini
istiyorsaniz <BR CLEAR="LEFT"> yazmalisiniz. Burada
"LEFT" ya da "RiGHT" kullanabilirsiniz.
"LOWSRC" biraz daha ileri duzey bir komut
oluyor ve bu komutu gercek anlaminda kullanmak icin grafik tasarimindan da
anlamaniz gerekli. Byte olarak cok yer kaplayan resimleri sayfaniza
koydugunuzda, disaridan baglanan bir kisi o resmi gormek icin bekleyecektir
(Normal olarak:)) Bu durumda daha az yer kaplayan herhangi bir resmi
"LOWSRC" ile ayni yere yerlestirebilirsiniz. Boylece sayfaniza
baglanan kisi buyuk resmin gelmesini beklerken bosluk yerine daha mutevazi bir
resimle karsilasir. Ancak burada dikkat edilmesi gereken nokta bu iki resmin
boyutlarinin (yani eni ve boyu) ayni olmasidir.
Belgenin Başı
Gerek yazilara renk verirken, gerekse sayfanin
ozelliklerini tanimlarken bazi renkler tanimlanir. Bu renklerin nasil
tanimlandigini anlamaniz icin once renklerden biraz bahsedelim. Web
sayfanizdaki renkler RGB modunda tanimlanir. Yani her renk kirmizi, yesil ve
mavinin karisimindan olusur. 256 ton kirmizi, yesil ve mavimiz var. Bunlari
cesitli oranlarda karistirarak renkleri elde ediyoruz. Aslinda bilgisayardaki
bircok programda bu yontem kullanilir. ornegin 255,0,0 kirmizi rengini
verecektir. (0-255 arasi 256 adet ton var). Ya da 0,255,0 yesildir. Her zaman
renkler RGB (Red-Green-Blue) sirasinda yazilir. HTML'de ise bu renkler 16'lik
sayi sisteminde tanimlanir. 16'lik sistemde iki haneli bir sayi 256 farkli
deger alabilir. (00 - FF arasi). 16'lik sayi sisteminde rakamlar:
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9 A B C D E F
dir. Yani 10'luk bildigimiz sayi sistemindeki
rakamlar nasil
0 1 2 3 4 5 6 7 8 9
den olusuyorsa 16'lik sayi sisteminde rakamlar da 0
– F arasidir.
Renkler tanimlanirken kirmizi, yesil ve mavi iki
haneli 16'lik sayilar olarak yanyana yazilir. FF 256 renge, 00 ise 0 renge
karsilik gelir. Yani kirmizi rengini tanimlamak istersek
kirmizidan 256 renk almali, mavi ve yesilden ise
hic almamaliyiz. Bu durumda #FF0000 kodlamasini yapacagiz. ornek olarak birkac
ana renk:
#FFFFFF Beyaz
#000000 Siyah
#FF0000 Kirmizi
#00FF00 Yesil
#0000FF Mavi
#FFFF00 Sari
#FF00FF Magenta
#00FFFF Cyan
Baska renkleri de deneme yanilmayla elde edebilir
ya da bunun icin cesitli programlardan faydalanabilirsiniz. Renklerin koyulugu
ile oynamanin da bir mantigi var. Mesela kirmizi rengi size cok parlak geldi ve
koyulastirmak istiyorsunuz. Bu durumda kirmizi'nin miktarini azaltacaksiniz
(Kirmiziyi azalttikca renk siyaha yaklasacaktir mantiken). Yani #AA0000 koyu
bir kirmizi olacaktir. Eger kirmizinin rengini acmak ve soluklastirmak
istiyorsaniz kirmiziyi sabit tutup mavi ve yesili arttirmaniz gerekecektir. Bu
durumda da mantiken rengi beyaza yaklastirdiginizdan renk soluklasacaktir.
Belgenin Başı
simdi yukarida ogrendiklerimizi uygulayacagimiz bir
ornek sayfa hazirlayalim. Adim adim sunlari gerceklestirin:
1.oncelikle bir text editoru ile (Windows 95 ve
Windows NT icin Notepad; Linux, AiX, iRiX, SCO vb. unix benzeri isletim sistemi
icin vi, pico, joe) bir dosya acin.
2.Bu dosyaya asagidakileri yazin. Yukaridaki
komutlari kullanarak istediginiz diger yazilari da ekleyebilirsiniz:
<HTML>
<HEAD>
<TiTLE>Deneme Sayfasi</TiTLE>
</HEAD>
<BODY BGCOLOR="#FFFFFF">
<H1 ALiGN=CENTER>Deneme sayfasi</H1>
<B>Bu bir deneme sayfasidir ve ben kalin
(Bold) yazi yaziyorum.
<i>su anda yazi kalin ve italik
oldu</i>.</B>simdi ise normal yaziyor.
<HR WiDTH=80% SiZE=2>
<FONT COLOR="#FF0000"
SiZE=5>Kirmizi ve
Buyuk</FONT>
<P ALiGN=RiGHT>
Bu paragraf saga dayali olarak yazilmistir.
<BR>
Satir basi yapildiginda bile saga yanasik yazar
</P>
</BODY>
</HTML>
Belgenin Başı
Dokumanlarin goze hos gorunmelerini saglamak
amaciyla listeler yaygin olarak kullanilir. HTML, pek cok liste cesidi
destekler. Bunlar, duz listeler, numarali listeler, tanimli listeler ve icice
listelerdir.
Duz liste yaratmak icin,
1. Listeye baslamak icin belirtec acilir.
<ul>
2. Liste elemanlarini teker teker girerken basina
<li> belirteci
girilir. Kapatmak icin </li> belirtecine
gerek yoktur.
3. Listeyi bitirmek icin belirtec kapatilir.
</ul>
ornek olarak,
<ul>
<li> Elma
<li> Armut
</ul>
ornek, ekranda su sekilde gorulur :
* Elma
* Armut
<li> belirtecleri icinde paragraflar, diger
dokumanlara baglantilar, ve diger belirtecleri kullanabilirsiniz.
Numarali listeler, duz listelerden farkli olarak,
<ul> belirteci yerine <ol> kullanirlar. Ekrandaki liste
elemanlarinin basina 1'den baslayarak sayilar eklenir.
Asagidaki HTML kodu,
<ol><li>
Linux isletim Sistemi<li> Linux'un destekledigi donanimlar
</ol>
ekrana sunlari yazar:
1. Linux isletim Sistemi 2. Linux'un destekledigi
donanimlar
Genellikle birden fazla basligi olan, her baslik
altinda kisa bir metin iceren yazilar, tanimli listeler ile olusturulur. Tanimi
yapilacak baslik, <dt> ile belirtilir, <dd> ile baslik altina metin
girilir. Tum liste,<dl> ile </dl> arasina alinir.
<DL>
<DT> Kisisel Kullanim
<DD> Linux evinde veya isinde UNiX isletim
sistemi altinda calismak isteyenler icin ideal bir platformdur. ozellikle isi
veya egitimi sirasinda UNiX platformlar altinda calismak, uygulamalar kullanmak
veya yazilim gelistiren kisiler kendi kisisel bilgisayarlarinda benzer ortami
yakalayabilmektedirler.
<DT> internet Sunucusu
<DD> Linux dogrudan TCP/iP destegi ile
gelmektedir. Bu yonu ile TCP/iP temelli bilgisayar aglarinda hem istemci hem de
sunucu olarak yaygin kullanim bulmustur.
</DL>
Ekrandaki çıktı şu şekilde Görünür:
Kisisel Kullanim
Linux evinde veya isinde
UNiX isletim sistemi altinda calismak isteyenler icin ideal bir platformdur.
ozellikle isi veya egitimi sirasinda UNiX platformlar altinda calismak,
uygulamalar kullanmak veya yazilim gelistiren kisiler kendi kisisel
bilgisayarlarinda benzer ortami yakalayabilmektedirler.
internet Sunucusu
Linux dogrudan TCP/iP
destegi ile gelmektedir. Bu yonu ile TCP/iP temelli bilgisayar aglarinda hem
istemci hem de sunucu olarak yaygin kullanim bulmustur. Belgenin Başı
Tüm liste çeşitleri, 3'den fazla bölüm
kullanmadıkça içiçe yazılabilir.
ornek olarak,
<ul>
<li> İstanbul'un büyük semtleri
<ul>
<li> Beyoglu
<li> Taksim
<li> Bakirkoy
</ul>
<li> Ankara'nin belli basli yerlesim
birimleri
<ul>
<li> Kizilay
<li> Ulus
</ul>
</ul>
Ekrandaki goruntusu,
* istanbul'un buyuk semtleri
·
Beyoglu
* Ankara'nin belli basli yerlesim birimleri
·
Kizilay
HTML'de, programda yazildigi gibi ekrana cikti
vermeyi saglayan komutlar <pre> ve </pre> belirtec ciftleridir.
Bunlar kullanildigi zaman tum metin, yazildigi gibi ekranda gorunur. Asagidaki
satirlar,
<pre>
PATH=.:~/bin/:$PATH
export PATH
# Set up the terminal:
stty erase "^?" kill "^U" intr
"^C" eof "^D"
stty hupcl ixon ixoff
date '+Tarih :%D'
TERM=vt100
</pre>
ekranda su sekilde gorunur :
PATH=.:~/bin/:$PATH
export PATH
# Set up the terminal:
stty erase "^?" kill "^U" intr
"^C" eof "^D"
stty hupcl ixon ixoff
date '+Tarih :%D'
TERM=vt100
Belgenin Başı