PHOTOSHOP
1.RENKLER VE PHOTOSHOP'TA KULLANIM
1. PHOTOSHOP'UN ÇALIŞMA PRENSİBİ :
5. TYPE İLETİŞİM KUTUSUNUN DETAYLAR
FİLTRENİN TANIMI, ÇALIŞMA ŞEKİLLERİ VE BÜTÜN FİLTRELERİN ÖZELLİKLERİ
Photoshop'un
büyülü dünyasına hoş geldiniz. Bu sayfalarda photoshop hakkında bazı ipuçları
bulacaksınız. Doğal olarak bu programı en baştan anlatmak yüzlerce sayfa
tutacağından en az başlangıç seviyesinde programı bilenler ve birkaç kelimeden
ibaret olan komutları anlayacak(!) düzeyde İngilizce bilenler istifade
edebilecek.
Adobe Photoshop'un genel
özellikleri :
1. Program 2
boyutlu çalışma esas alınarak hazırlanmıştır.
2. Var olan resme
işlem yapmak esas hedeftir.
3. İngilizce
kullanmakta son derece ısrarlıdır.
4. Bazı fontları
tanımazlıktan gelebilir. ( Türkçe fontlar için tıkla )
5. Raster tabanlı
bir programdır.
6. Tabaka
teknolojisi ile çalışır.
7. Bilgisayarın
donanımı ne olursa olsun her zaman bu programa az gelir.
8. Yaptığı tek iş
piksellerin renk, doygunluk ve ışık değerini değiştirmektir.
Bu kuralların istisnaları var
tabii. Devam edelim.
Program ara yüzü ve özellikler
:
Program
çalıştırıldığında karşımıza 1 ad. Toolbox, 11 Ad. Palet çıkar. ( Detaylar için
ilgili linke tıklayın ) Tüm işlemleri toolbox ve paletleri kullanarak
yapacağız. Toolbox ve paletlerde yer almayan işlemler için pull-down mönüyü
kullanacağız. (Filtre ve maske uygulamaları gibi )
Basit işlemleri
zaten biliyorsunuz. Ancak Photoshop'u tam anlamak için lütfen önce renk teorisi
sayfasını okuyun. Sonra toolbox'da yer almayan uygulamaların bazılarının
anlatıldığı Ek Uygulamalar sayfasını inceleyin. En son olarak filtreler
sayfasında photoshopun hazinelerini bulacaksınız.
Bu bilgiler ışığında, hazır bazı örneklerin bulunduğu sayfaları incelerseniz
programı tam olarak kavramışsınız demektir. Artık önünüz açık. Bundan sonrası
sizin hayal gücünüze kalmış. Kolay gelsin
Işık, nesne ve göz birlikte renk
denilen kavramı oluşturur. Güneşten ( veya bir kaynaktan ) gelen çeşitli dalga
boylarındaki ışımalar, nesne tarafından kısmen emilir, bir kısmı yansıtılır. Bu
yansımaları göz algılar ve renk oluşur. Bu 3 bileşenin her birinde oluşacak
değişiklik rengi değiştirir. Kırmızı, yeşil ve mavi (RGB) doğadaki bütün
renklerin temelidir. Tüm renkler bu 3 temel rengin karışımından oluşur. Bu
temel renkler üstüste bindiğinde ise ikincil renkler ( Cyan, Magenta, Yellow )
oluşur. Altta bu renk skalası görülmektedir.

NOT
: Renk skalasındaki temel renkler, yani kırmızı, mavi ve yeşilin % 100 oranında
karışması beyaz rengi, ikincil renklerin yani cyan, magenta ve yellow'un % 100
karışması ise siyah rengi oluşturur.
Monitorünüzün renkleri oluşturma
şekli doğadaki sistemin aynısıdır. Monitor tüpünün dibindeki elektron tabancası
3 temel renk için 3 farklı dalga boyunda ışın yayar. Monitor yüzeyindeki fosfor
bu ışınlara göre ışıma yaparak renk oluşturur. Yani bilgisayarda çalışırken
doğal renklerle çalışırsınız. Photoshop'ta RGB modunda çalışıyorsanız her temel
rengi 0-255 aralığında oynatarak istediğiniz doğal rengi elde edebilirsiniz. Bu
şekliyle kullanılabilir renk sayısı 256 X 256 X 256 = 16,7 milyon renktir.
DİKKAT : RGB RENK MODELİ, "IŞIĞIN ÜRETİLMESİ
- GÖZÜN ALGILAMASI" MODELİDİR.
Bu model, RGB modelinin tersine
ışığın eklenmesi ( yayılması ) prensibinin tam aksi olarak ışığın eksilmesi (
soğrulması ) prensibiyle çalışır. Özellikle matbaada işi olanlar bilir,
baskıda matbaacılar CMYK modelini kullanır. Bir düşünün, basılı evrak nasıl
renk alır. Işık yayınlayabilir mi? ( Televizyon, Monitor vs.
gibi ) Tabii ki hayır. Sadece üzerine düşen beyaz ışığın bazı renklerini
soğurur ( yani eksiltir ), kalanını yansıtır ve renk oluşur. Bu yüzden bir
monitor görüntüsünü aynen baskıda almak istiyorsanız CMYK renk paletini
kullanmak zorundasınız.
Yukarıdaki model grafiğine dikkat
ederseniz C ( Cyan ), M ( Magenta ), Y ( Yellow ) renklerinin oluşumunu
görebilirsiniz. Peki K ( Black) nereden çıktı şimdi ? Sonra niye B değil de K ?
Söyleyelim. B, mavi ( Blue ) renginin simgesi olduğu için adet olmuş, K
deniyor. Peki skaladaki yeri nerde? Aslında renk skalasında yeri yok.
Zorunluluktan konulmuş. Teorik olarak cyan, magenta ve yellow %100 olarak
karışırsa siyah renk oluşur. Ama matbaalarda kullanılan ticari boyaların yapısı
gereği bu 3 renk karışırsa boz-kahverengi bir renk oluşuyor. Bu sebeple siyah
ve gri tonlarını oluşturmak için ayrıca siyah boya kullanılıyor. İşte CMYK
modelinin K'sının hikayesi bu.
Yukarıda izah edilen modeller iyi
de insan aklı pek öyle sistematik renk skalası algılamaz. İnsanın algıladığı
renk kavramının 3 temel bileşeni vardır. H : Hue ( Renk ), S : Saturation (
Doygunluk ), B : Brightness ( Parlaklık ). Tecrübeli grafikerler yukarıda izah
edilen paletleri rahatlıkla kullanabilir ama çoğunluğun anlayacağı ve daha
basit olan HSB modeli bu sebeple geliştirilmiştir. Buradaki H değeri ile
oynayarak bütün renkleri bulabiliriz. S değeri, rengin içinde bulunan gri
miktarıdır. Değer yükseldikçe gri miktarı azalır, rengin kendi yüzdesi artar. B
ise parlaklık, ışık miktarıdır. Bu model çalışması kolay bir sistemdir. Bütün
renkleri bir çemberin etrafına dizdiğinizi düşünün. İşte size H kavramı. 0-360
arası değişir. ( Bir dairenin 360 derece olmasından kaynaklanır. ) Altta sağda
HSB renk skalası görülüyor.
|
H Değeri :
·
·
·
0 veya 360 : Kırmızı
·
·
·
60
: Sarı
·
·
·
120
: Yeşil
·
·
·
180
: Cyan
·
·
·
240
: Mavi
·
·
·
300
: Magenta
|
|
|
|
|
İPUCU :
Photoshop, kullandığınız renk baskıda kullanılamıyacak bir renkse sizi uyarır.
Renk skalasını açın ve bir renk seçin. Sol üstte bir üçgen içinde bir ünlem
işareti görüyorsanız bu renk baskıda kullanılamaz. Bu üçgene tıklarsanız
baskıda kullanılabilen ve seçtiğiniz renge en yakın renk otomatik olarak
seçilir. Üstte sağdaki resimde bu durumu görebilirsiniz.
Photoshop'ta
oluşan görüntüler "pixel" adını verdiğimiz küçük dörtgen kutucuklarda
oluşur. Bilgisayarınız pixelleri yukarıdan aşağıya "raster tarama"
adı verilen bir teknikle tarar. Bu yüzden her bir pixeli işleyen programlara (
Photoshop gibi ) "Raster Programlar" denilir. Bazı programlar ise
başlangıç ve bitiş koordinatları vererek araya bir işlem yapılması ( örneğin
çizgi çizilmesi ) komutunu bilgisayara verir. Bunlara ise " Vektör
Programlar" diyoruz. ( Adobe Illustrator, Macromedia Freehand gibi )
Photoshop bir
raster program olduğu için yazıların pixeller haline getirilmesi gerekir. Yoksa
işlem yapamayız. Type aracını seçip resim üzerinde bir yere tıkladığımızda
otomatik olarak yeni bir tabaka oluşur ve iletişim kutusu açılır. Yazımızı
yazıp "Ok" dediğimizde yazı resimin üzerinde süs gibi durur. İşlem
yapmak için yazı tabakasını "Render" etmemiz gerekir. Bu işlemden
sonra yazı, yazı olmaktan çıkıp resim özelliğine kavuşur. Artık istediğimiz işlemi
bu tabakaya yapabiliriz. Bir şey hariç. Bu yazıya yazı anlamında müdahalede
bulunamayız. ( Boyunu büyütmek, harf ilave etmek vs. ) Bu sebeple yazacağımız
yazıyı iyice ölçüp biçmeden "Render" edersek epeyi işimiz var
demektir.
Eğer web veya
multimedya için bir çalışma yapıyorsak genelde 28 pixel/cm ( 72 pixel/inch )
çözünürlükteki çalışmamız pek bir sorun yaratmaz. Resim kalitesi tatmin
edicidir. Ama ticari bir matbaadan baskı alacaksak epeyi başımız ağrıyabilir.
Çıktı kalitesi için matbaa ustası çözünürlükle oynamaya başladığında o muhteşem
çalışmamız bir anda korkunç bir fiyaskoya dönüşebilir. Bunu önlemek için çok
yüksek çözünürlükle çalışırsak dosya devasa boyutlara çıkar. Hem bilgisayarımız
bu yükü kaldıramayabilir, hem de matbaaya bu dosyayı taşımak problem olur.
Bu sorun vektör
tabanlı programlarda yok tabii. Bu tip programlar " a koordinatı ile b
koordinatı arasını .... ile doldur "
mantığı ile çalışıyor. Ama
bu programlar yapısı gereği resim işleme konusunda raster tabanlı programların
kalitesine yaklaşamıyor bile.
Resim
çalışmalarımızı photoshop'ta tamamlayıp dosyayı bir "vektör" tabanlı
programa aktarmak ve yazı işlemlerini bu programda tamamlayıp matbaaya
göndermek profesyonel grafikerlerin sık sık başvurduğu bir yoldur. Baskı işiyle
uğraşanların "Corel" Program grubunu tercih etmelerinin sebebi de
budur. Bu arada Paint Shop Pro programı aslında raster tabanlı bir
program olmasına rağmen vektör desteği de veriyor. Son sürümü bir hayli
gelişmiş olan bu programın yakında Photoshop'un tahtına göz dikmesi beni
şaşırtmaz doğrusu. Ama şu anda hala photoshop 5.5 sürümü üstünlüğünü
koruyor.
Burada dikkat edilmesi gereken birkaç az bilinen detay var :
·
·
·
Leading : Punto cinsinden satır aralığıdır. Bir değer girmezseniz
default değer geçerli olur.
·
·
·
Kerning : İki harf arasındaki mesafedir. Değiştirmeden önce "Auto
Kerning" kutusundaki işaret kaldırılır.
·
·
·
Tracking : Metin arasındaki mesafedir.
·
·
·
Rotate : Düşey metin yazarken döndürebilmek için seçili duruma
getirilir.
·
·
·
Anti-Aliased : Yazı köşelerinin düzgün olması için seçili olmalıdır.
İPUCU : Kerning ve
Tracking 1 em değerinin 1/1000'i olan birimle ölçülür. Bir em değeri o fontun M
harfinin enidir veya bir büyük harfin yaklaşık boyudur.
Bu aracın
aslında yazıyla çok bir bağlantısı yoktur. Sadece yazılan yazı biçiminde bir
alanı seçili hale getirir. Bu seçili alana ne yapmak istediğiniz tamamen size
kalmış. Ama içini foreground'la doldurmayın sakın. ( O zaman normal type aracı
ile ne farkı kaldı ki ? )
Yazıyı yukarıdan
aşağıya doğru yazmak için faydalı bir araç. Olmadığını bir düşünün. Dik yazı için
her bir harfi ayrı ayrı yazmamız gerekirdi. Özellikle profesyonel afiş - grafik
çalışmalarında çok faydası olan bir araç. Web sayfamızın frame bölümü için de
kullanışlı olabilir. Vertical type mask tool aracı da type mask aracını dik
yazdırıyor.


NOT : Kırmızı çerçeveliler V 5.5 için, diğerleri V 5.0-5.5 içindir.
NAVİGATÖR
: Aktif
çalışmanın küçük bir kopyasını gösterir. Alt taraftaki sürgü yardımıyla
çalışmamızı % 0,19-1600 oranları arasında büyültüp küçültebiliriz.
INFO : Açık ve aktif olan çalışmanın üzerindeki imleçin
bulunduğu nokta hakkında bilgiler verir. Üst taraftaki 2 pencere o noktanın RGB
ve CMYK cinsinden renk değerini, alt pencere koordinat değerlerini bildirir.
OPTIONS : Toolboxta seçili olan komutun detay ayarlarını
yapmamıza yarar. Her farklı komut seçiminde bu paletin yapısı değişir. Bu
palete iyi hakim olan işin yarısını bitirmiş sayılabilir.
COLOR : Foreground ve Background renkleri hızla
ayarlayabilmemize olanak sağlar. Sağ üst taraftaki küçük üçgene tıklayarak
hangi renk paletini kullanacağımızı seçebiliyoruz.
SWATCHES : Önceden belirlenmiş renkleri hızla yüklememizi
sağlar. Üçgene tıklayıp açılan mönüden hazır bir grubu (*.ACO)
yükleyebileceğimiz gibi kendi hazırladığımız bir rengi mevcut palete ilave
edebiliriz. Uzun çalışmalarla elde ettiğimiz renk tonlarının saklanması için
idealdir.
BRUSHES : Kullanacağımız fırçaları burada bulabiliriz. Üçgene
tıklayıp mönüden yeni fırça grubu yükleyebiliriz.(*.ABR) Unutmamalı, doğru
fırça seçimi işimizi büyük oranda hızlandırır ve kaliteyi arttırır.
HISTORY : Yaptığımız her işlem burada kayıtlıdır. Birkaç adım
geriye dönmemiz gerektiğinde buradan dönebiliriz. Sınırsız sayıda undo-redo
seçeneğine bu paletle kavuşuyoruz. (Not: Kaç işlemin kayıtlı olacağını
ayarlayabiliriz. Üçgene tıklayın, açılan menüden "History Options"
seçeneğine tıklayın.Üst taraftaki rakamı değiştirin.)
ACTIONS : Önceden hazırlanmış komutlar grubuna action
diyoruz. Bu paleti kullanarak hazır action'ları yükleyip çalıştırabiliriz.
Kendi çalışmalarımızı action olarak kaydedebiliriz. Action'lara küçük
müdahalelerde bulunabiliriz.
LAYERS : Kullanılan tabakaları gösterir, bu tabakalara
farklı işlemler yapmamıza yardımcı olur. Her tabakanın önünde bulunan göz
resmine tıklayarak tabakayı açıp kapatabiliriz.
CHANNELS : Kullanılan renk kanallarını, maske kanallarını
gösterir. Matbaadaki renk tüpleri gibi düşünün.
PATHS : Pen aracı ile oluşturulan yolların düzenlenmesi ve
denetlenmesi içindir
Filtreler, mevcut resmin yapısını değişik
şekillerde bozarak istediğimiz farklı bir resmin oluşmasını sağlayan yardımcı
araçlardır. Filtreler esas olarak taranmış resimlerin iyileştirilmesi ve
hatalarının giderilmesi amacıyla geliştirilmiş ise de diğer resimlerde
kullanılmaya da başlanmıştır. Her filtre matematiksel bir formül ile
hesapladığı değişiklikleri resmin istenilen bölgesine uygulanması ile çalışır.
Her
filtre farklı bir uygulama yapar. Filtre ile çalışırken unutulmaması gerekli
birkaç kural var tabii.
1.
1.
1.
Filtre transparan tabakalara uygulanmaz. Tabakanın bir kısmı transparan
ise sadece renkli kısma uygulanır.
2.
2.
2.
Eğer seçili bir bölge varsa sadece bu bölgeye, yoksa bütün tabakaya
uygulanır.
3.
3.
3.
Bir seferde sadece bir filtre uygulanabilir.
4.
4.
4.
BMP uzantılı bitmap dosyalara filtre uygulanmaz.
5.
5.
5.
Bazı filtreler sadece RGB renk modelindeki dosyalara uygulanabilir.
FADE : Bir filtre
uygulandıktan sonra belli bir bölgeden geri almak isteyebiliriz veya filtre
etkisini azaltmak isteyebiliriz.
Bu durumda FADE komutunu
kullanırız. Bir filtre uygulandıktan sonra filtre çek-menüsünde fade komutu
kendiliğinden çıkar. Bu komut sadece uygulanan filtrelerde kullanılabilir.
Artistic Filtre grubu
Blur Filtre grubu
Brush Strokes Filtre grubu
Distort Filtre grubu
Noise Filtre grubu
Pixelate Filtre grubu
Render Filtre grubu
Sharpen Filtre grubu
Sketch Filtre grubu
Stylize Filtre grubu
Texture Filtre grubu
Video Filtre grubu
Other Filtre grubu
Pixelate
Filtre Grubu
Resminizi parçalardan oluşmuş gibi bir hava vererek kutucuklara böler.Sanatsal
çalışmalarda çok güzel sonuçlar alınabiliyor. Ayrıntılı açıklamalar için
tıklayınız.
Bu
sayfada Photoshopta yapılan bazı yazı efektleri var. Çalışmalar 2 grupta
toplandı. Üst grup çalışmalar dünyadaki çeşitli sanatçılar
tarafından yapılmış ve freeware action haline getirilmiş çalışmalardır. Alt
gruptaki çalışmalar ise tarafımdan yapılan ve action haline getirilen kendi
çalışmalarımdır.
Tek
yapmanız gereken beğendiğiniz çalışmanın üzerine tıklayıp action dosyasını
indirmek ve kullanmak.
Bu bölüm
sürekli güncellenecek ve geliştirilecektir. Beğeni ve eleştirilerinizi lütfen
iletin. Teşekkürler.